درد مفصل ها و ماهیچه ها در بیمارى لوپوس
درد مفصل هاو ماهیچه ها از نشانه های بسیار معمول لوپوس عمومی منتشر ( SLE ) است و نزدیک به 90 درصد بیماران درگیر با بیماری لوپوس بهنگام بحران بیماری مبتلا به درد مفصل یا ماهیچه ها میشوند . میزان التهاب مفصل ها و ماهیچه ها در بیماران مبتلا به لوپوس گوناگون است .
در برخی از بیماران درد مفصل ها و ماهیچه ها ممکن است شبیه دردهای ویروسی و یا آنفولانزا باشد ، در پاره ای از بیماران نشانه های ویژه التهاب مفصل ( آرتریت ) را داشته باشد که در آنصورت مفصل ها نه تنها دردناک هستند بلکه متورم ، گرم و حساس نیز می باشند . در پاره ای دیگر التهاب و درد شدید ماهیچه ها ممکن است همراه با از دست دادن توانائی و سستی روزافزون باشد .
اما لوپوس، تنها عامل این ناراحتی نمی باشد ، برای نمونه درد مفصل ها می توانددر بیماران مبتلا به آرتریت روماتوئید(ضایعه التهابی مفصل) ، آرتروز (آزارهای تخریبی استخوان) لوپوس پدیدار شود تا در بیماری لوپوس ،و به همین جهت تشخیص لوپوس باید بر پایه بررسی کامل پزشکی و جزء به جزء تاریخچه پزشکی بیمار بوده و پاسخ آزمایش های تخصصی به نشانه های درد ماهیچه ها و مفصل ها اضافه شود .
1. درد مفصل ها در لوپوس اغلب در یک زمان پدیدار شده و سپس از بین می رود .
2. حمله بیماری ممکن است چند روز یا چند هفته ادامه پیدا کند و سپس فروکش کرده و مدتی بعد دوباره پیدا شود .
3.انتهائی ترین مفصل های بدن مثل انگشتان ، مچ دست ها ، شانه ها ، زانوها و مچ پاها ممکن است بارهاو بارها گرفتار درد شوند و در یک زمان با یکدیگر پدیدار شوند .
4. خشکی یا درد صبحگاهی که در طول روز بهتر میشود از ویژگیهای درد مفصل ها در لوپوس میباشد .
5. در طول روز وقتی انسان خسته تر می شود دردها ممکن است بازگردند
6. ویژگی دیگر التهاب مفصل ها ناشی از لوپوس آن است که درد معمولاً متقارن است به این معنی که بر روی مفصل های مشابه در دو سمت بدن تأثیر می گذارد . بنابراین درد و تورم مزمن یک مفصل حتی در کسی که بیماریش لوپوس تشخیص داده شده می تواند پیامد بیماری دیگری باشد .
7. درد پشت و کمر و یا گردن نمی تواند به دلیل لوپوس باشد زیرا دربیماری لوپوس ستون مهره ها آسیبی نمی بیند مگر آنکه کاربرد درازمدت کورتیکواستروئیدها مانند پردنیزولون،پوکی و شکستگی مهره ها را به بار آورده باشد .
برخلاف استئوآرتریت ، التهاب مفصل ها ناشی ازبیماری لوپوس معمولاً سبب تغییر شکل و از بین رفتن مفصل ها نمی شود .
تشخیص بیماری
1.
ویژگی درد مفصل ها و ترتیبی که ظاهر میشود ، بهترین کلید برای تعیین و
تشخیص این که آیا لوپوس سبب بروز این دردها است یا خیر می باشد .
2. معمولاً پرتونگاری از مفصل های دردناک بیماران مبتلا به لوپوس طبیعی است .
3. آزمایش مایع Synovial در مفصل متورم ممکن است به تعیین این که آیا التهاب وجود دارد یا نه کمک بنماید . البته این آزمایش ها به پیدا کردن علل دیگر درد مفصل ها کمک می کند نه تشخیص قطعی لوپوس . در حقیقت وقتی التهاب مفصل ها تنها نشانه لوپوس باشد تشخیص اگر غیر ممکن نباشد ولی بسیار مشکل خواهد بود . در این حالت ها بررسی دقیق و ارزیابی دوباره به وسیله پزشک به هنگامی که نشانه های دیگر لوپوس ظاهر میشوند از کارهای درست در تشخیص لوپوس بشمار می روند .
4. گاهی آزمایش هائی نظیر آزمایش آنتی بادی بر علیه هسته سلول ( ANA ) و آزمایش برای عامل روماتیسم ( RF ) می توانند برای تشخیص کارساز باشند .
دست کم 67% از بیماران روماتیسمی آنتی بادی (RF) عامل
روماتیسم در خونشان وجود دارد . و تا 95% از بیماران مبتلا به لوپوس انواع
مختلف آنتی بادی در خونشان وجود دارد . لازم به تأکید است که هیچیک از این
آنتی بادی ها مختص روماتیسم یا لوپوس نیستند . هر کدام از این یافته های
آزمایشگاهی در 25%از بیماران با داشتن هر یک از این بیماری ها همراه با
بسیاری نشانه های دیگر پدیدار می شوند .
درمانیکی
از اشتباه های عموم درباره التهاب مفصل ها ( آرتریت ) این است که فکر می
کنند هیچگونه درمان رضایت بخشی برای آن وجود ندارد ، در حالی که بر عکس
درمان ساده وسریع برای بیشتر انواع آرتریت وجود دارد که می تواند بمیزان
قابل توجهی آسیب مفصل را به تعویق انداخته و از درد بکاهد .
همچنین
بسیار مهم است که بیمار روش های مراقبت از مفصل ها را بیاموزد تا بهنگام
حمله دردهای مفصلی ناشی از لوپوس بتواند آنها محافظت کند .
برخلاف مفصل ها ، ماهیچه ها ممکن است در اثر لوپوس بطور جدی آسیب ببینند . این صدمه می تواند سبب ناتوانی ماهیچه ها و کاهش توانائی آنها بشود مگر اینکه به هنگام و به گونه ای مناسب درمان شروع گردد . ماهیچه های ملتهب نه تنها ممکن است دردناک باشند بلکه می توانند در اثر تماس خیلی حساس باشند . ناتوانی ماهیچه ها معمول ترین نشانه لوپوس عضلانی است .
منبع:لوپوس ایران
دکتر مهدیس هاشمی متخصص طب فیزیکی و توانبخشی